TransParent

By Emma Hermans

In transitie gaan is een levensveranderend proces die de meeste transgender personen ondergaan. Wat vaak vergeten wordt is dat deze stap niet alleen wordt genomen. Zij ervaren namelijk niet alleen grote veranderingen in het leven, ook de naasten ondervinden verschillende veranderingen. Zo heeft bijvoorbeeld een moeder die eerst een zoon had nu een dochter. Voor een moeder is het moeilijk voor te stellen wat haar kind ervaart met betrekking tot de transitie, en andersom is het voor het betreffende kind lastig om in te zien hoe haar of zijn moeder dit ervaart. Om dit inzicht in de ervaring van de ander wel te krijgen is het in gesprek gaan met elkaar belangrijk. Soms gaat dit vanzelf, maar regelmatig zijn er problemen om met elkaar hierover in gesprek te komen. Uit mijn onderzoek is gebleken dat moeders hierin het meest betrokken zijn. TransParent haakt hierop in, door moeders van en de transgender personen zelf verschillende tools te bieden waarmee zij makkelijker elkaar inzicht kunnen geven in deze ervaringen en gevoelens.

Human | 2020 | Graduation Work

“Door TransParent heb ik ingezien dat ik vragen kan en mag stellen over de transitie”

- Melinda, moeder van een jonge transvrouw

De acceptatie van transgender personen is maatschappelijk gezien gaandeweg gegroeid. Het aantal mensen met genderdysforie gaan daardoor ook steeds vaker in transitie. Dit neemt niet weg dat in transitie gaan nog steeds veel invloed heeft op het leven van de transgender persoon en op die van hun naasten. Zowel positief als negatief. Zo wordt de transgender persoon steeds meer zichzelf en ziet de moeder, in het geval van een transvrouw, haar kind van een ongelukkige man veranderen in een gelukkige vrouw. Door deze toch bijzondere en turbulente situatie kan het moeilijk worden om zich te kunnen inleven in de ander. Om de mogelijkheid te creëren voor iemand om zich in te kunnen leven in een ander zijn er twee invalshoeken. Je kunt vanuit een voorbeeldsituatie de behoeften en belangen van de andere inschatten of je kunt al vragend ontdekken wat deze zijn. Omdat de meeste mensen geen voorbeeld situaties kennen van het doorstaan van een transitie of voor hoe het is om deze als moeder te ervaren, is het bijna niet mogelijk om je in deze situatie in te leven.


Hieruit volgt dus de vraag “Hoe kun je al vragend genoeg inzicht krijgen in de situatie van de ander?”. Het antwoord op deze vraag is “Het voeren van een open gesprek over de transitie”. Een open gesprek biedt namelijk de beste mogelijkheid om van elkaar te leren waar het nu echt om gaat. Want de ene transitie is de andere niet. Alleen de moeder weet waarom zij het moeilijk vindt om haar kind aan te spreken met “zij” in plaats van “hij”. En de transgender persoon weet alleen waarom het zo vervelend is om met de oude naam aangesproken te worden. Helaas is het voeren van een open gesprek nog niet zo vanzelfsprekend. Hierbij moet je namelijk eerst zelf concreet weten te benoemen wat er speelt, weten hoe je dit inzichtelijk vertelt en de ander moet juist weten welke vragen ze kunnen stellen om jou te helpen om tot die kern te komen.


Om de betrokkenen in deze situatie te helpen met het ontwikkelen van deze vaardigheden is TransParent ontwikkeld. TransParent biedt een verzameling aan vertel, luister en brainstormtechnieken waarmee je samen gaat ontdekken hoe je op een voor jullie fijne manier elkaar via een open gesprek meer inzicht kan geven in de transitie. Een spiraal gebonden boek en een stok kaarten bieden hier ondersteuning aan. Het spiraal gebonden boek bevat een handleiding en een kalender. De handleiding biedt de gebruikers een uitgebreide uitleg over het gebruik van het complete product en de verschillende technieken en methodieken. De kalender biedt de gebruiker een plek waarop gespreksmomenten vastgelegd kunnen worden, een veld om eventuele gespreksonderwerpen op te schrijven en per maand een mogelijk thema voor een gesprek. De kaarten zijn op te delen in drie soorten. Als eerste is er de “regel” kaart. Hierop staan puntsgewijs de verschillende stappen beschreven die men tijdens het gesprek volgt en geeft dus structuur aan de eerste gesprekken. Als tweede zijn er de “methode” kaarten. Deze dienen als geheugensteun aan de methodieken en bieden de mogelijkheid om elkaar aan te sturen in het gesprek en daarmee de eerder genoemde eigen manier te ontdekken. Als laatste kaart is er de “ik vind dit nog te moeilijk” kaart. Hierbij kan een gebruiker gemakkelijk aangeven dat een onderwerp te moeilijk is om te bespreken.


Eigen positionering

Als CMD-er vind ik het belangrijk om met mijn producten mensen ondersteuning te bieden in hun ontwikkeling naar een gelukkig(er) bestaan. Dit doe ik door met mensen in gesprek te gaan en mij in te leven in hun situatie, zodat ik zicht krijg op de achterliggende knelpunten en problemen. Op basis hiervan ontwerp ik producten, die deze mensen helpen, om zelf de oplossingen voor deze knelpunten en problemen te vinden.


De acceptatie van transgender personen is maatschappelijk gezien gaandeweg gegroeid. Het aantal mensen met genderdysforie gaan daardoor ook steeds vaker in transitie. Dit neemt niet weg dat in transitie gaan nog steeds veel invloed heeft op het leven van de transgender persoon en op die van hun naasten. Zowel positief als negatief. Zo wordt de transgender persoon steeds meer zichzelf en ziet de moeder, in het geval van een transvrouw, haar kind van een ongelukkige man veranderen in een gelukkige vrouw. Door deze toch bijzondere en turbulente situatie kan het moeilijk worden om zich te kunnen inleven in de ander. Om de mogelijkheid te creëren voor iemand om zich in te kunnen leven in een ander zijn er twee invalshoeken. Je kunt vanuit een voorbeeldsituatie de behoeften en belangen van de andere inschatten of je kunt al vragend ontdekken wat deze zijn. Omdat de meeste mensen geen voorbeeld situaties kennen van het doorstaan van een transitie of voor hoe het is om deze als moeder te ervaren, is het bijna niet mogelijk om je in deze situatie in te leven.


Hieruit volgt dus de vraag “Hoe kun je al vragend genoeg inzicht krijgen in de situatie van de ander?”. Het antwoord op deze vraag is “Het voeren van een open gesprek over de transitie”. Een open gesprek biedt namelijk de beste mogelijkheid om van elkaar te leren waar het nu echt om gaat. Want de ene transitie is de andere niet. Alleen de moeder weet waarom zij het moeilijk vindt om haar kind aan te spreken met “zij” in plaats van “hij”. En de transgender persoon weet alleen waarom het zo vervelend is om met de oude naam aangesproken te worden. Helaas is het voeren van een open gesprek nog niet zo vanzelfsprekend. Hierbij moet je namelijk eerst zelf concreet weten te benoemen wat er speelt, weten hoe je dit inzichtelijk vertelt en de ander moet juist weten welke vragen ze kunnen stellen om jou te helpen om tot die kern te komen.


Om de betrokkenen in deze situatie te helpen met het ontwikkelen van deze vaardigheden is TransParent ontwikkeld. TransParent biedt een verzameling aan vertel, luister en brainstormtechnieken waarmee je samen gaat ontdekken hoe je op een voor jullie fijne manier elkaar via een open gesprek meer inzicht kan geven in de transitie. Een spiraal gebonden boek en een stok kaarten bieden hier ondersteuning aan. Het spiraal gebonden boek bevat een handleiding en een kalender. De handleiding biedt de gebruikers een uitgebreide uitleg over het gebruik van het complete product en de verschillende technieken en methodieken. De kalender biedt de gebruiker een plek waarop gespreksmomenten vastgelegd kunnen worden, een veld om eventuele gespreksonderwerpen op te schrijven en per maand een mogelijk thema voor een gesprek. De kaarten zijn op te delen in drie soorten. Als eerste is er de “regel” kaart. Hierop staan puntsgewijs de verschillende stappen beschreven die men tijdens het gesprek volgt en geeft dus structuur aan de eerste gesprekken. Als tweede zijn er de “methode” kaarten. Deze dienen als geheugensteun aan de methodieken en bieden de mogelijkheid om elkaar aan te sturen in het gesprek en daarmee de eerder genoemde eigen manier te ontdekken. Als laatste kaart is er de “ik vind dit nog te moeilijk” kaart. Hierbij kan een gebruiker gemakkelijk aangeven dat een onderwerp te moeilijk is om te bespreken.


Eigen positionering

Als CMD-er vind ik het belangrijk om met mijn producten mensen ondersteuning te bieden in hun ontwikkeling naar een gelukkig(er) bestaan. Dit doe ik door met mensen in gesprek te gaan en mij in te leven in hun situatie, zodat ik zicht krijg op de achterliggende knelpunten en problemen. Op basis hiervan ontwerp ik producten, die deze mensen helpen, om zelf de oplossingen voor deze knelpunten en problemen te vinden.