Probleem wolven
Hoe kunnen bezoekers van natuurgebieden waar wolven leven aan het denken worden gezet over de rol die de mens speelt in het wolvenprobleem, en hoe kunnen we hen op een laagdrempelige en speelse manier prikkelen om te reflecteren op hun eigen gedrag en de mate waarin dat gedrag al dan niet bijdraagt aan het ontstaan van probleemwolven middels een critical design in de vorm van een bordspel
Wanneer wolven zich herhaaldelijk ophouden in nabijheid van mensen, raken zij steeds meer aan mensen gewend. Dit kan bij sommige wolven voor afwijkend gedrag zorgen, en mogelijk leiden tot incidenten en ongewenste confrontaties met mensen, waardoor deze wolven uiteindelijk gelabeld zullen worden als probleemwolf. Het is van groot belang dat deze wolven hun natuurlijke angst voor mensen weer terugkrijgen. Gebeurt dit niet zullen ze gedood moeten worden om incidenten te voorkomen.
De oorzaak van problematisch gedrag bij wolven richting mensen, ligt in het gedrag van mensen zelf. Gedrag dat meestal goed bedoeld, maar slecht geïnformeerd is. In het maatschappelijk debat rondom de wolf in Nederland spelen emoties, mediaframing en misinformatie, vaak ingegeven en aangewakkerd vanuit bepaalde belangen een steeds grotere rol, waardoor de toon van het debat verscherpt, standpunten verharden en zelfs intimidatie van andersdenkenden inmiddels aan de orde is. Het voeren van een constructief en oprecht debat over hoe om te gaan met de wolf in Nederland wordt hierdoor ernstig belemmerd.
Het maken van effectief beleid met voldoende breed draagvlak in de maatschappij en bij de direct betrokkenen is onder de gegeven omstandigheden een lastige opgave voor landelijke, provinciale en plaatselijke overheden. Beleid komt moeizaam of soms zelfs helemaal niet tot stand, mist integraliteit en vaak ook de benodigde kwaliteit. Besluitvorming is traag en loopt te ver achter de feiten aan. Door steeds te laat, verkeerd of zelfs helemaal geen keuzes te maken, dragen ook overheden er aan bij dat sommige wolven veranderen van een schuw wild dier in een potentieel reële dreiging.
“Probleemwolven” is een critical design in de vorm van een bordspel. Bij “Probleemwolven” wordt de speler geconfronteerd met het feit dat wij in hoge mate zelf de oorzaak zijn voor het creëren van wolven met ongewenst gedrag. Bij dit spel staat dan ook niet het gedrag van de wolf, maar dat van de mens centraal. De spelers kruipen in de huid van onbewuste burger, sensationele media en besluiteloos bestuur. Door realistische situaties te combineren met confronterende handelingen ontdekken de spelers dat mensen de oorzaak zijn van het probleem en hoe gemakkelijk zij hier aan zelf ongewild bijdragen, met goedbedoeld maar slecht geïnformeerd gedrag.
Het spel is te spelen met 3 tot 6 personen. Het bestaat uit een speelbord met draaibare tegels. Elke tegel heeft 2 spelers nodig om geactiveerd te mogen worden. Op deze tegels zijn situaties te vinden waar punten mee te verdienen zijn. Op elke tegel met situaties zijn handelingen te vinden. De spelers moeten samen 1 handeling kiezen waar zij beiden achter staan om punten te verdienen, komen zij er samen niet uit moeten zijn hun antwoorden beargumenteren tegenover de overgebleven spelers. Dit stelt de spelers in staat om echt na te denken en te reflecteren over de antwoorden. De andere spelers kiezen vervolgens met welk argument zij het eens zijn, die speler krijgt dan het punt. Wie als eerst genoeg punten verzameld heeft, creëert de probleemwolf en wint daarmee het spel.
Het spel is kort en laagdrempelig speelbaar tijdens een rustmoment in natuurgebieden, maar zet spelers vervolgens langdurig aan het denken over hun eigen rol en die van de samenleving. Niet de wolf, maar wij maken het probleem.
Hoe de wolf Nederland in twee kampen verdeelt: “Gevoeliger voor polarisatie”.
(2022, 10 november). RTL.nl. https://www.rtl.nl/editie-nl/artikel/5345953/wolf-nederland-polarisatie-minister-van-der-wal-tweede-kamer#:~:text=Een%20felle%20discussie%20is%20echter%20niet%20altijd%20meteen%20polarisatie.%20%22Daar%20is%20pas%20sprake%20van%20als%20er%20daadwerkelijke%20vijandigheid%20bij%20komt%20kijken.%20Er%20zijn%20altijd%20conflicten%20in%20een%20samenleving%2C%20dat%20is%20ook%20het%20goede%20van%20een%20democratie.%20Maar%20het%20wordt%20problematisch%20als%20mensen%20niet%20meer%20willen%20praten.%22
Tamme wolf alleen te verklaren door verkeerd gedrag mens. (2025, 15 juni). NPO Radio 1. https://www.nporadio1.nl/nieuws/binnenland/59a92f81-e697-4f12-bb5d-b5df1a894f23/tamme-wolf-alleen-te-verklaren-door-verkeerd-gedrag-mens
Gedrag en wolf-mensrelatie | Wolven in Nederland. (z.d.). https://www.wolveninnederland.nl/de-wolf-terug-nederland/gedrag-en-wolf-mensrelatie#paragraph-23:~:text=Zo%20lang%20wolven%20mensen%20zien%20als%20een%20potenti%C3%ABle%20bedreiging%20of%20toppredator%2C%20zullen%20wolven%20de%20confrontatie%20met%20mensen%20blijven%20mijden