Trance

by Julia van Engelen

“Hoe kan een embodied experience design dermatillomanie bij adolescente vrouwen in de badkamer laten ervaren, zodanig dat familie en naasten meer bewustwording krijgen over de psychische stoornis om emotionele steun te kunnen bieden?”

CMD | Afstuderen | 2025 | Embodied experience design | Ervaring | Dermatillomanie | Psychische stoornis | Mentale aandoening | Drang | Impuls | Huid | Oneffenheden | Verwondingen | Littekens | Dysmorfie | Zelfbeeld | Trance | Bewustwording | Schaamte | Emotionele steun

Trance is een embodied experience design met de ervaring van dermatillomanie bij adolescente vrouwen in de badkamer. Dermatillomanie is een psychische stoornis waarbij met drang gekrabd wordt aan oneffenheden op de huid tot er verwondingen ontstaan. Mensen met dermatillomanie hebben door onbegrip van familie en naasten meer last van de mentale aandoening. Familie en naasten krijgen met Trance meer bewustwording over dermatillomanie om emotionele steun te bieden. Adolescente vrouwen krijgen meer begrip en vervullen de behoefte om begrepen te worden.

Dermatillomanie

Dermatillomanie is een psychische stoornis waarbij met drang gekrabd wordt aan oneffenheden op de huid tot er verwondingen ontstaan. De mentale aandoening veroorzaakt herhaalde beschadigingen aan de huid die leiden tot blijvende littekens. De handeling van krabben wordt voortdurend gedaan zonder te kunnen stoppen door drang. Met drang is er bijna geen of weinig controle over de impuls van krabben aan de huid. De dranghandeling geeft een gevoel van voldoening. Na het krabben is er een schuldgevoel omdat het niet gelukt is de handeling te weerstaan en schade opnieuw is verricht.

Dysmorfie

Dermatillomanie wordt ook wel skin picking, lichaamsdysmorfie, drangstoornis, impulsbeheersingsstoornis of excoriatiestoornis genoemd. Mensen zonder dermatillomanie hebben een normaal zelfbeeld en zien zichzelf in de spiegel als een compleet geheel. Mensen met dermatillomanie hebben een vervormd zelfbeeld en zien op zichzelf alle oneffenheden vergroot in de spiegel. Door de drang van het krabben worden ze fysiek steeds dichter naar de spiegel toe getrokken. Op het meest nabije van de reflectie in de spiegel raken ze in een trance. De trance kan uren duren en leidt tot erge verwondingen.

Bewustzijn

De psychische stoornis wordt getriggerd door oneffenheden op de huid in de spiegel te zien of met de vingers te voelen. De mentale aandoening wordt ook getriggerd door negatieve gevoelens en erger bij meer stress. Binnen dermatillomanie is er een onderscheid in bewustzijn met bewust en onbewust krabben. Bewust wordt er visueel en voelend gezocht naar oneffenheden. Onbewust wordt er tijdens andere bezigheden of zelfs in slaap gekrabd. Bewust krabben is de meest destructieve vorm omdat tijdens het krabben in een trance mensen de controle kwijtraken en meer schade aanrichten.

Probleemstelling

Mijn onderzoek is relevant omdat mensen met dermatillomanie door onbegrip van familie en naasten meer last hebben van de psychische stoornis. De mentale aandoening wordt getriggerd door negatieve gevoelens en stress te voelen. Het grote onbegrip uit de nabije omgeving versterkt de negatieve gevoelens en leidt tot verhoogde stress. Mensen zoeken door de schaamte vaak geen hulp. Dermatillomanie is chronisch waardoor mensen er hun hele leven last van hebben. Zonder meer begrip zal dit leiden tot aanhoudende verwondingen en zelfs blijvende littekens op de huid maar ook in het hoofd.

Ontwerpoplossing

De ontwerpoplossing van het onderzoek is een spiraal die de vicieuze cirkel van dermatillomanie belichaamt. De spiegels weerspiegelen doorlopend dichterbij om de trance te zien. De verlichting belicht stimulerend om het huidreliëf en de transformatie in emoties te zien. De huidtexturen triggeren rond de spiegels om het vervormde zelfbeeld in de installatie te voelen en zien. De kleding wordt gedragen om de dysmorfie op zichzelf te voelen en zien. De wearable simuleert vastzitten in een negatieve spiraal om het verdwijnen van tijdsbesef te voelen. De audio storytelling onthult de innerlijke dialoog om de gedachtegang te horen.

Vormgeving

De vormgeving bestaat uit een installatie van een kunststof buis en houten balken in de vorm van een doorloopbare spiraal. De installatie heeft meerdere ronde spiegels met steeds toenemende vergrotingen naarmate er in de spiraal gelopen wordt. De verlichting omvat dimbare en verstelbare kleur led-strips. Het ontwerp is van binnen bekleed met huidtexturen door linnen gordijnen met daarop steeds meer stoffen, kralen en verf. De kleding die gedragen wordt lijkt op een eigen huid met oneffenheden en gaat langs de gordijnen wrijven die de spiraal omhullen. De oortjes die ingedaan worden bevat audio met storytelling.

Gebruiker

De gebruiker van het hifi-eindontwerp ziet zichzelf steeds meer ingezoomd naarmate de installatie wordt ingelopen. De gebruiker ziet in het begin fel koud licht voor stress en aan het einde zacht paars licht voor rust. De gebruiker voelt tijdens het doorlopen van de ervaring aan de huidtexturen. De gebruiker ziet in de loop van het dichterbij komen naar de spiegels iedere oneffenheid op de kleding en eigen huid. De gebruiker hoort gedurende de audio storytelling de gedachtegang in het hoofd en abrupt iemand op de deur kloppen. De gebruiker ervaart de ervaring langer door de intensiteit met het vastzitten aan de spiraal.

Context

De context van het hifi-eindontwerp is in de praktijk van de psychische hulp voor therapie. De psycholoog nodigt familie van de vrouw met de aandoening uit voor een gezamenlijke therapiesessie. De vrouw met dermatillomanie heeft een gesprek samen met haar familie begeleid door de psycholoog. De familie ervaart het embodied experience design om dermatillomanie beter te kunnen begrijpen. De vrouw met dermatillomanie kijkt door de transparante lagen heen en ziet hoe haar familie door de ervaring loopt. De vrouw met dermatillomanie en haar familie hervatten na de ervaring het gesprek samen met de psycholoog.

Resultaten

De resultaten van het onderzoek zijn het ontstaan van talrijke gewaarwordingen over dermatillomanie door het zelf te ervaren. Familie en naasten krijgen meer bewustwording over dermatillomanie en kunnen de uitdaging om de psychische stoornis te begrijpen aan. Adolescente vrouwen met dermatillomanie krijgen meer begrip van familie en naasten en kunnen de behoefte om begrepen te worden gaan vervullen. De bewustwording heeft ervoor gezorgd dat familie en naasten nu beter emotionele steun kunnen bieden. De emotionele steun draagt daarnaast ook bij aan een vermindering in stress en verbeterde huidgenezing.