The Living Commonplace
Hoe kunnen interactieve media ons helpen om (filosofische) literatuur actief te lezen en bereikbaarder te maken, zonder de intrinsieke waarde te verliezen?
In een tijd van literaire crisis en sterke daling van kritisch denkvermogen is lezen en teksten kritisch bevragen zeer belangrijk. Echter lezen we steeds minder. Om lezen toegankelijker te maken en meer van deze tijd met behulp van moderne technologie, heb ik ‘The Living Commonplace' ontworpen. Het is een moderne iteratie op een oude waardevolle traditie, commonplace books. Een commonplace book is een notitieboek waarin van alles werd genoteerd wat men interessant en de moeite waard vond: ideeën, annotaties en quotes, ongeacht het onderwerp.
In deze moderne versie krijg je tijdens het lezen toegang tot tools om te annoteren, te tekenen en te discussiëren over de gelezen tekst met een AI-mentor. Zodat je leert wat de tekst betekent en hoe je dit persoonlijk interpreteert. Annotaties en schetsen worden opgeslagen en zo bouwt een persoonlijk commonplace book op tijdens het lezen en zie je jouw begrip van filosofie groeien.
Probleemstelling
Als we de geluiden om ons heen moeten geloven zitten we in een literaire crisis en met alle technologische ontwikkelingen bekruipt je het gevoel dat er ook geen weg meer terug is. Als iemand die later veel waarde heeft gevonden in literatuur, filosofie en lezen op zichzelf baart dit me zorgen. Dus wilde ik dit onderzoeken en erachter komen hoe erg het echt is en vooral wat ik als ontwerper kan doen om deze teksten bereikbaarder te maken.
We lezen dus steeds minder en als we lezen, doen we dat vaak oppervlakkig. Scrollen door artikelen of video’s, snel een samenvatting scannen en door naar het volgende onderwerp zonder terug te grijpen naar wat er nou eigenlijk geconsumeerd is.
Filosofische teksten lenen zich bij uitstek voor deze manier van omgang; ze voelen intimiderend: abstract, moeilijk en niet direct toepasbaar. Maar juist deze teksten helpen ons kritisch denken, morele complexiteit begrijpen en onze eigen overtuigingen bevragen.
Traditioneel werden filosofische inzichten bijgehouden in ‘commonplace books’[1], persoonlijke notitieboeken waarin mensen citaten, ideeën en reflecties verzamelden ongeacht hetonderwerp. Het was een algemene plek om te noteren en dieper om te gaan met teksten om later op terug te kunnen grijpen. The Living Commonplace brengt deze traditie naar het nu: een digitale tool die je actief helpt nadenken en bevragen tijdens het lezen in plaats van passief consumeren.
The Living Commonplace
The Living Commonplace is een interactieve annotatietool voor filosofische teksten in het bijzonder. In plaats van alleen maar te lezen werkt de gebruiker actief met de tekst: door woorden of zinnen te markeren die aanspreken, tekeningen te maken bij gedachten, en te discussiëren met een AI-mentor die vervolgvragen stelt over wat je uit de tekst hebt gehaald. Op deze manier wordt stap voor stap je eigen verzameling van inzichten en gedachten opgebouwd.
Het proof of concept neemt je in vogelvlucht mee door de teksten van Albert Camus, specifiek De Mythe van Sisyphus. Deze tekst gaat over fundamentele levensvragen: waarom leven we? Wat geeft ons betekenis? Door actief met zulke vragen bezig te zijn, ontwikkel je een begrip voor filosofie en een bevragende mindset die niet alles zomaar klakkeloos overneemt.
You can be a scholar too
The living commonplace biedt een aantal functies om de gebruiker door de tekst te begeleiden, technieken die door ‘diepe lezers’[2] gebruikt worden om een tekst eigen te maken:
1: Lezen en Highlighten
Gebruikers kunnen zinnen of woorden onderstrepen tijdens het lezen. Maar dit is niet alleen passief highlighten, er wordt gevraagd om te articuleren waarom ze deze zin belangrijk vindt. Dit dwingt tot actieve keuzes en nadenken waarom iets je aanspreekt of belangrijk voelt.
2: Schetsen
In plaats van direct woorden te typen, schets eerst een reactie bij de passage. Dit kan van alles zijn, de kwaliteit maakt niet uit, het gaat erom dat er iets geschetst wat relevant is voor hoe jij de tekst begrijpt. Maar waarom schetsen? Uit tests is gebleken dat om een goed visueel beeld te kunnen schetsen van een tekst, de gebruiker de tekst moest herlezen en vervolgens iets koppelt aan wat diegene al kent. De fysieke handeling van tekenen is een ander proces en zorgt ervoor dat je moet nadenken en reflecteren over wat je probeert vast te leggen.
3: AI-Mentor Discussie
Na het lezen en annoteren volgt een gesprek met een AI mentor. Deze stelt reflectieve en uitdagende vragen die dwingen om dieper na te denken. Het doel is niet om antwoorden te geven of kennis te testen over een gelezen passage, maar om vragen te stellen die aanzetten tot reflectie en dieper nadenken over wat er is gelezen. [3]
4: Constellation view, Visuele groei
Voortgang wordt visueel weergegeven in de Constellation View, een groeiende visualisatie met nodes en lijnen die laten zien hoeveel je hebt gelezen. Geen punten maar een abstracte representatie van groeiende kennis. Denk hierbij aan gevulde notitieboeken of een steeds vollere boekenkast. Zodat er vaker feedback en progressie voelbaar is, wat een onbewuste verwachting is geworden van moderne media gebruikers.
5: Persoonlijke Collectie
Alle annotaties, notities en tekeningen worden opgeslagen in het Collection Log. Er kan altijd teruggekeken worden naar eerdere passages en reflecties die er gemaakt zijn. Een digitaal commonplace book, dat met je meegroeit tijdens het lezen, niet een apart notitieboek ernaast.
Conclusie
The Living Commonplace maakt filosofie toegankelijker. Niet zoals andere applicaties of oplossingen door het te versimpelen of samen te vatten of door feitelijke bevraging. In plaats daarvan probeer ik als ontwerper tools te bieden om een tekst te behandelen en het proces persoonlijk te maken. Het respecteert de gebruiker en nodigt uit om de tijd te nemen en wat moeite te doen om nieuwe kennis op te doen. Er is geen sprake van juiste antwoorden. Met behulp van The Living Commonplace wordt een 'oud' en 'moeilijk' boek, iets moderns en interactief.
"what we acquire with difficulty and keep with care is always the dearer to us"
-Giovanni Boccaccio
[1] Havens, E. (2001). Commonplace Books: A History of Manuscripts and Printed Books from Antiquity to the Twentieth Century. Yale University Press.
[2] Adler, M. J., & Van Doren, C. (1972). How to Read a Book: The Classic Guide to Intelligent Reading. Simon & Schuster.
[3] Claude 3.5 Sonnet (Anthropic, 2024)